પોસ્ટ્સ

મૃત્યુ પર લેબલવાળી પોસ્ટ્સ બતાવી રહ્યાં છે

વૃદ્ધાવસ્થામાં પતિ-પત્ની વચ્ચે ભાવનાત્મક અંતર કેમ વધે છે — ભારતીય સંદર્ભમાં

છબી
*નોંધ: આ લેખ એ ધારણા સાથે સહમત નથી કે "સ્ત્રીઓ વૃદ્ધાવસ્થામાં પોતાના પતિને નફરત કરવા લાગે છે" — આ વાત સાર્વત્રિક રીતે સાચી નથી. જે સાચું છે, અને જેના પર ઘણું સંશોધન થયું છે, તે એ છે કે ઘણી સ્ત્રીઓ (અને ઘણા પુરુષો પણ) લગ્નના લાંબા વર્ષો પછી નારાજગી, ભાવનાત્મક અંતર અથવા નિરાશા અનુભવવા લાગે છે. નીચે ભારતીય પરિવારોના સંદર્ભમાં આના ખરા, તથ્યો પર આધારિત કારણો, ઉદાહરણો અને વ્યવહારુ ઉકેલો આપ્યા છે.* --- ## ૧. દાયકાઓ સુધીની અસમાન ભાવનાત્મક જવાબદારી **કારણ:** મોટાભાગના ભારતીય લગ્નોમાં, ખાસ કરીને ૧૯૭૦-૯૦ના દાયકામાં થયેલા લગ્નોમાં, ઘરની અદ્રશ્ય જવાબદારી — રસોઈ બનાવવી, બાળકોની સંભાળ, સાસરિયાંનું ધ્યાન રાખવું, જન્મદિવસ યાદ રાખવો, ઘરનું બજેટ સંભાળવું — સ્ત્રીના ખભા પર રહેતી હતી, જ્યારે પુરુષ "કમાનાર" ની ભૂમિકા સુધી મર્યાદિત રહેતો હતો. આ અસમાનતા ૩૦-૪૦ વર્ષ સુધી એટલા માટે સામાન્ય લાગતી રહી કારણ કે આસપાસ બધા આ જ રીતે જીવતા હતા. **ઉદાહરણ:** પુણેની સુનિતા, ૬૧ વર્ષ, એ બે બાળકોનો ઉછેર કર્યો, દસ વર્ષ સુધી પોતાના સસરાની બીમારી સંભાળી, અને ક્યારેય એક વર્ષ પણ એવું ન ગયું જ્યારે આ...

ગીતામાં મૃત્યુ પર કૃષ્ણની ઉજવણી

છબી
  ગીતામાં મૃત્યુ પર કૃષ્ણની ઉજવણી મૃત્યુ અંગેના આપણા વિચારો જીવન પ્રત્યેનો આપણો દૃષ્ટિકોણ મોટા પ્રમાણમાં નક્કી કરી શકે છે. શું આપણે દરેક વસ્તુના ક્ષણભંગુર સાથે બંધાયેલા રહેવા માંગીએ છીએ ? શું કોઈ પ્રિયજનની ખોટ પર લાંબા સમય સુધી શોક કરવો યોગ્ય છે ? જેમ કૌશલ્યાએ રામાયણમાં દશરથને ચેતવણી આપી છે: “દુઃખ હિંમતનો નાશ કરે છે. તે વ્યક્તિના શિક્ષણ અને તમામ ઉમદા લક્ષણોનો નાશ કરે છે. દુઃખથી મોટો કોઈ દુશ્મન નથી.” તો પછી આપણે મૃત્યુને હિંમતથી આંખોમાં કેવી રીતે જોવું ? કૃષ્ણ આ પ્રશ્નનો જવાબ ભગવદ ગીતામાં દર્શાવે છે કે આપણે મોક્ષની દ્રષ્ટિએ મૃત્યુને કેવી રીતે સમજી શકીએ. મહાભારતની શરૂઆતમાં અર્જુનને શંકા છે કે તેણે ખરેખર લડવું જોઈએ કે કેમ. તે તેના શિક્ષકો અને વડીલોને યુદ્ધમાં મારી નાખવાની સંભાવનાથી દુઃખી છે. દયાળુ શિક્ષક તરીકે કૃષ્ણ અર્જુનને જણાવે છે: “એવો સમય ક્યારેય ન હતો જ્યારે હું ન હતો , ન તો તમે , ન આ માણસોના શાસકો. તેમ જ આપણે ક્યારેય પછીથી રહેવાનું બંધ કરીશું નહીં." તે અર્જુનને ખાતરી આપે છે કે આત્મા તરીકે આપણે બધા અવિનાશી અને શાશ્વત છીએ. આપણું દિવ્ય મૂળ ભૂતકાળ , વર્તમાન અને ભવિષ્યકાળમાં ...